Excursie Seoul, Zuid-Korea / Interview met Boukje en Saba

Een stad waar je niets begrijpt, maar waar dat totaal niet uitmaakt. Om elke hoek wacht een verrassing, zowel architectonisch als cultureel. Seoul is als Aziatische stad totaal anders dan de Europese context die wij als Groningse studenten gewend zijn. De cultuur van Zuid-Korea is compleet anders, de stad groter dan Nederland en ook architectuur staat heel anders in deze context. terugkijkend op de excursie wordt het interessant om te kijken wat de verschillen precies zijn en wat wij daar als Groningse architectuurstudenten van kunnen leren.

Om een beeld te krijgen van de indrukken die we opdoen en hoe wij vanuit het westerse perspectief kijken naar deze stad, interviewen we in de komende dagen de verschillende studenten. Hierbij focussen we steeds op verschillende onderwerpen. Vandaag interviewen we Saba en Boukje over hun trip Busan, een stad in het zuiden van het land aan de Japanse zee.

ArchIncubator:

Wat is jullie indruk van Busan?

Busan is de een-na-grootste stad van Zuid-Korea en ademt een relaxte sfeer. Je kan de stad zien als het Rotterdam van Zuid-Korea, een havenstad met de vijfde grootste haven van de wereld.

Busan en zijn omgeving hebben een rijke cultuur; veel historische tempels en traditionele huizen, maar daarnaast heeft het ook nieuwe culturele functies zoals een groot Cinema Center, ontworpen door Coop Himmelb(l)au. Een overweldigend gebouw dat met zijn  structuur en architectuur de openbare ruimte en zijn functie letterlijk verweeft. De enorme overspanning met ledverlichting is een attractie op zichzelf en omarmt een ruimte waar kinderen spelen, men in de openlucht een film kan kijken of even kan relaxen op deze schaduwrijke plek. Een gebouw wat met zijn enorme schaal past binnen de dynamiek en grootte van deze stad.

De Koreaanse architectuur is een reflectie van de Koreanen zelf. Alles gaat Pali Pali; snel snel. De pali-pali cultuur is zichtbaar in de infrastructuur en architectuur. De seriematige en onpersoonlijke hoogbouw staan als pionnen in de brede en drukke infrastructuur.

ArchIncubator:

Jullie hebben eerst Busan bezocht een daarna Seoul. Waarin onderscheidt Busan zich ten opzichte van Seoul?

Boukje Klaver:

Over het algemeen heeft Busan meer openbaar groen, maar het openbaar groen voelt wel erg ‘gemaakt’ doordat ze de bomen en struiken in hun groei begeleiden tot de perfecte vorm. Bijzonder waren dan ook de kleine plekken die nog niet werden gebruikt, maar die bewoners zich hadden toegeëigend door er moestuinen te maken zoals op de helling van een viaduct.

Saba Al-Janabi:

De hoge bebouwing in Busan en Seoul kan soms als onprettig ervaren worden omdat de menselijke schaal ontbreekt en de facades van de gebouwen als reclameborden functioneren. Maar in Busan wordt op het maaiveld hierin wel aansluiting gezocht door de rijke openbare inrichting. Er zijn kleine intieme ruimtes gecreëerd waar je kan zitten en elkaar kan ontmoeten. Er zijn ook ruimtes waar kinderen kunnen spelen en het is allemaal geïntegreerd in deze drukke stad.

ArchIncubator:

Hoe hebben jullie jullie de Koreaanse cultuur ervaren in de architectuur?

Saba Al-Janabi:

Naast Busan hebben we ook de culture hoofdstad van Zuid-Korea bezocht:  Gyeongju. Deze stad ademt de Koreaanse historie. Je ziet het terug in alle tempels, historische gebouwen en de traditionele cultuur. De invloeden van het boeddhisme zijn zichtbaar, met name de relatie met en het respect voor de natuur. Hierdoor ontstaat de ervaring van rust en spiritualiteit. De architectuur van de tempels is organisch en gaat op in de natuur, je kan de tempels daardoor ook zien als reflectie van hun religie.

Boukje Klaver:

Elk gedeelte van Zuid-Korea heeft zijn eigen traditionele type Hanok. Deze woningen zijn veelal opgebouwd met een rondgang en een patio waarop elke ruimte zich oriënteert. Door de positionering en de zonering ten opzichte van de seizoenen is de woning aangenaam in de hete zomers en de koude winters. Door de overstekken, verschuifbare gevelopeningen en de traditionele opgestookte vloerverwarming kan men de temperatuur regelen. Een groot verschil met de airco en verwarmingssystemen van de huidige bebouwing in Busan; systemen waarin de combinatie van beiden voor veel verspilling zorgen.

ArchIncubator:

Wat kan Groningen leren van Busan?

Boukje Klaver:

Voor Groningen zou een openbare en culturele plek zoals het Cinema Center in Busan een meerwaarde kunnen zijn, wellicht dan aangepast op de Groningse schaal. Het Cinema Center is een openbare plek voor de bewoners; een ruimte met een duidelijke functie maar door zijn grote formaat multi-inzetbaar en wat voor men heel toegankelijk voelt.

Saba Al-Janabi:

De kwaliteit van de openbare ruimte vond ik in Busan heel goed. Kleine spontane ontmoetingsplekken zouden in Groningen meer ontworpen moeten worden. Daarnaast dragen de bewoners van de steden in Zuid-Korea een grote verantwoordelijk op zich voor de netheid van de openbare ruimte. Er is een vorm van sociale controle en er zijn bijna geen prullenbakken op straat, waardoor er een grotere bewustwording van afval is.

Onze reis naar Zuid-Korea wordt mede mogelijk gemaakt door:

ABTWassenaar

AchterboschZantman architecten

Burovanplan

Daad architecten

Flim architecten

KAW

Van Manen en Zwart

Rizoem

Studio Turf

De Unie architecten

De Zwarte Hond